Blog

Een snel werkende schildklier

Oorzaken & gevolgen

_x000D_

De schildklier is een orgaan dat hormonen produceert. Deze hormonen spelen een belangrijke rol in
lichaamsprocessen zoals de stofwisseling, de groei en ontwikkeling van de hersenen en lengtegroei.
De schildklier zit aan de voorzijde van de hals, voor de luchtpijp.

_x000D_

De impact van een schildklieraandoening

_x000D_

Wanneer er een aandoening aan de schildklier ontstaat, kan dat een grote impact hebben op de
algehele gezondheid. Hyperthyreoïdie, ofwel een snelle of snelwerkende schildklier, is één van die
aandoeningen. Als gevolg hiervan kunnen een reeks van klachten ontstaan. Denk bijvoorbeeld aan zweten, trillende handen, kortademigheid,
hartkloppingen, afvallen en opgejaagd of zenuwachtig zijn.
 
Wereldwijd hebben miljoenen mensen een schildklieraandoening. In Nederland komt het onder zo’n
5% van de bevolking voor. De kans op een schildklieraandoening stijgt met het vorderen van de
leeftijd. Een snelwerkende schildklier komt vijf keer vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. 

_x000D_

Soms tijdelijk

_x000D_

Een snelwerkende schildklier is soms tijdelijk van aard. Daarna gaat de schildklier weer op normaal
niveau werken. Het komt ook voor dat hij eerst te snel werkt en daarna weer te langzaam. Dit laatste
heet ‘hypothyreoïdie’, ofwel een trage schildklier.

_x000D_

Van oorzaak tot behandeling

_x000D_

Er zijn verschillende manieren waarop een snelwerkende schildklier behandeld kan worden. Voor
welke behandelvorm gekozen wordt, hangt onder andere af van de oorzaak van deze aandoening en
de ernst ervan. De meest voorkomende oorzaak van een snelwerkende schildklier is de ziekte van
Graves (- Basedow).

_x000D_

De oorzaken van een snelwerkende schildklier

_x000D_

De ziekte van Graves is een auto-immuunziekte. Auto-immuunziekten ontstaan omdat het
afweersysteem van het lichaam niet goed werkt, waardoor het, per abuis, lichaamseigen cellen als
lichaamsvreemd ziet. Hierdoor worden er antistoffen tegen lichaamseigen weefsel gevormd. In het
geval van de ziekte van Graves worden er antistoffen tegen de schildklier aangemaakt. In reactie
hierop gaat de schildklier teveel schildklier hormoon produceren. Patiënten met de ziekte van Graves
hebben meestal een vergrote schildklier (een struma). Soms komt deze ziekte voor in combinatie
met de oogziekte van Graves (oftalmopathie).

_x000D_

Snelwerkende schildklier: meestal door de ziekte van Graves

_x000D_

Circa 75% van alle mensen met een snelwerkende schildklier heeft de ziekte van Graves. Vaak is
hierbij sprake van een erfelijke aanleg, vooral bij vrouwen.

_x000D_

Andere veelvoorkomende oorzaken

_x000D_

Andere veel voorkomende oorzaken van een snelwerkende schildklier zijn:

_x000D_

    _x000D_

  1. Het toxisch multinodulaire struma (de ziekte van Plummer): een vergroting van de
    schildklier die gepaard gaat met een toegenomen productie van schildklierhormoon. Bij deze
    aandoening wordt de schildklier geleidelijk steeds groter (4-5% per jaar) en hebben zich in
    het orgaan meerdere knobbeltjes (noduli) gevormd. Deze knobbels gaan op den duur steeds
    meer schildklierhormoon aanmaken. Uiteindelijk ontstaat een snelwerkende schildklier.
  2. _x000D_

  3.  Toxisch adenoom. Een toxisch adenoom is een goedaardig gezwel in de schildklier die teveel
    schildklierhormoon produceert. Meestal verschijnen toxische adenomen bij mensen met een struma;
  4. _x000D_

  5.  Subacute thyreoïditis (ziekte van Quervain). De ziekte van Quervain is een niet-chronische
    ontsteking van de schildklier die waarschijnlijk door een virus wordt veroorzaakt. Meestal
    ontstaat deze aandoening na een keelontsteking en veroorzaakt over het algemeen een
    tijdelijke snelwerkende schildklier. Daarna gaat de schildklier tijdelijk te traag werken om zich
    vervolgens te herstellen. Klachten die horen bij de ziekte van Quervain zijn onder andere
    koorts, een gezwollen, pijnlijke schildklier en pijn bij het slikken;
  6. _x000D_

  7.  Andere auto-immuunziekten.
  8. _x000D_

  9.  Geneesmiddelen met jodium of lithium.
  10. _x000D_

_x000D_

De symptomen van een snelwerkende schildklier

_x000D_

Wanneer de schildklier te snel werkt, kan dat uiteenlopende klachten geven. Dit zijn klachten die ook
bij andere aandoeningen voorkomen. Daarom kan een snelwerkende schildklier makkelijk door een
huisarts over het hoofd worden gezien.
 
De mogelijke symptomen van een snelwerkende schildklier zijn onder andere:

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Hartkloppingen;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Vermoeidheid;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Diarree;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Geheugenstoornis;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Gewichtsverlies;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Een opgezette schildklier;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Onregelmatige menstruatie;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Overmatig zweten;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Kortademigheid bij inspanning;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Bevende handen;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Spierzwakte;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Gevoeligheid voor warmte;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Nervositeit en zenuwachtigheid;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Geïrriteerdheid, gejaagdheid en angst;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Beven/ trillende handen;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Slecht slapen;
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 

_x000D_

    _x000D_

  • Misselijkheid en overgeven.
  • _x000D_

_x000D_

 

_x000D_

 Afhankelijk van de oorzaak van een snelwerkende schildklier kunnen er daarnaast andere
symptomen ontstaan. Zo kan de ziekte van Graves samengaan met uitpuilende ogen,
lichtgevoeligheid en dubbelzien.

_x000D_

De diagnose

_x000D_

Om een snelwerkende schildklier met zekerheid vast te kunnen stellen, is bloedonderzoek nodig.
Hierbij wordt onder andere gekeken naar de hoeveelheid schildklierhormoon in het bloed. Er moet
bijna altijd aanvullend onderzoek worden gedaan om de oorzaak van een snelwerkende schildlier te
achterhalen.

_x000D_

Het vaststellen van de oorzaak

_x000D_

Zo zal er bij een zwelling in de schildklier een punctie gedaan kunnen worden om na te gaan of de
zwelling mogelijk kwaadaardig is. Hierbij wordt met een holle naald weefsel uit de schildklier gehaald
en gecontroleerd op afwijkingen. Wanneer de ziekte van Graves wordt vermoed, zal het bloed getest
worden op de aanwezigheid van antistoffen tegen schildklierweefsel. Bij verdenking op een toxisch
adenoom toont een scan van de schildklier aan of het adenoom overactief is en dus teveel
schildklierhormoon produceert. Bij dit onderzoek maakt men een afbeelding van de schildklier met
behulp van een kleine hoeveelheid radioactief materiaal dat met een injectie wordt toegediend.

_x000D_

De behandeling

_x000D_

Een snelwerkende schildklier kan op drie manieren behandeld worden:

_x000D_

    _x000D_

      _x000D_

    1. Met medicijnen die de werking van de schildklier remmen;
    2. _x000D_

    3. Met radioactief jodium;
    4. _x000D_

    5. Met een operatie.
    6. _x000D_

    _x000D_

_x000D_

Voor welke behandelmethode wordt gekozen, is mede afhankelijk van de oorzaak van een
snelwerkende schildklier en de ernst van de aandoening.

_x000D_

De behandeling met medicijnen

_x000D_

 Een arts kan medicijnen voorschrijven om een snelwerkende schildklier te behandelen.
Deze schildklierremmende tabletten kunnen in lage doseringen of in hoge doseringen worden voorgeschreven. Met lage dosering tabletten wordt een te snelle werking van de schildklier onderdrukt. Met hoge dosering tabletten wordt de werking van de schildklier volledig geblokkeerd. Deze behandeling wordt gecombineerd met schildklierhormoon in tabletvorm. Vaak wordt voor deze combinatietherapie gekozen omdat op deze manier een snelwerkende schildklier beter en stabieler te behandelen is.
 

_x000D_

De behandeling met radioactief jodium

_x000D_

De behandeling met radioactief jodium is een snelle en veilige methode om de schildklier weer op
een normaal niveau te laten werken. Dit middel verkleint tevens een opgezette schildklier. Het
nadeel van deze behandelvorm is dat het vaak tot gevolg heeft dat de schildklier jaren later te traag
gaat werken.
 
Bij deze behandeling krijgt de patiënt in het ziekenhuis een vloeistof met daarin radioactief jodium te
drinken. Via de darmen en het bloed komt het vervolgens bij de schildklier terecht om daar zijn werk
te doen. De patiënt moet tot een paar dagen hierna in het ziekenhuis blijven.
 
Radioactief jodium mag niet worden gebruikt door zwangere vrouwen en vrouwen die op korte
termijn ( tot 6 maanden) zwanger willen worden. 

_x000D_

Een operatie

_x000D_

Bij een operatie wordt een deel van de schildklier verwijderd. Deze methode wordt toegepast bij
jonge mensen met een erg grote struma en mensen die allergisch zijn voor schildklierremmende
medicijnen of hier ernstige bijwerkingen van krijgen. Het nadeel van een operatie is dat hierna
meestal hypothyreoïdie (trage schildklier) optreedt, waardoor patiënten de rest van hun leven
schildklierhormonen moeten slikken.