Blog

Alles over je spieren

Alles over je spieren

Ruim 400 spieren

Alle bewegingen die we bewust of onbewust maken, worden mogelijk gemaakt door onze spieren. Het op- en neer gaan van de borstkas als je in- en uitademt, het knipperen met je ogen en het feit dat je de trap op kunt lopen. Allemaal werk van de spieren. Bijna de helft van ons lichaam bestaat uit spierweefsel. We hebben gemiddeld ruim 400 spieren. Deze bevinden zich vrijwel overal: in de huid, in de ogen en dieper in het lichaam. Het hart, een onmisbaar orgaan is zelfs een spier. Dit is daarmee de belangrijkste spier in het lichaam.

Er zijn verschillende soorten spierweefsel.

Spierweefsel

  1. Skeletspieren: zijn bevestigd aan de botten. Door het samentrekken en ontspannen van deze spieren zijn we in staat om te bewegen. Of het nu gaat om lopen of rennen of het optrekken van de wenkbrauwen; deze bewegingen worden mogelijk gemaakt door de skeletspieren. Daarnaast zorgen de skeletspieren voor de houding van het lichaam en stabiliteit in onze gewrichten.
  1. Glad spierweefsel: is verantwoordelijk voor bewegingen van holle organen, bloed- en lymfevaten. Ook sluitspieren zijn ontstaan uit glad spierweefsel. De sluitspieren zorgen ervoor dat stoffen niet zomaar in of uit de holle organen kunnen. Denk bijvoorbeeld aan urine die niet zomaar de blaas verlaat. Daarvoor moet eerst de sluitspier naar de plasbuis zich ontspannen en het gladde spierweefsel van de blaas moet zich samentrekken.
  1. Hartspierweefsel: bevindt zich uitsluitend in het hart. Hartspierweefsel zorgt ervoor dat het bloed continue wordt rondgepompt. Deze spier wordt dan ook niet moe, zoals andere spieren.

De sterkste spier: bilspier, kauwspier of tong?

Bilspier

Als je kijkt naar de grootte en de hoeveelheid kracht die op het bot uitgeoefend kan worden is de gluteus maximus, de grote bilspier, de sterkste spier in ons lichaam. Deze loopt van het bekken tot het dijbeen en zorgt ervoor dat het bovenbeen zich bij het heupgewricht kan strekken en van het lichaam af kan bewegen, zoals bij het lopen. Daarnaast zorgt de bilspier voor stabiliteit in de onderrug en gebruiken we hem als we van zitten willen opstaan.

Kauwspier

Als je kijkt naar de hoeveelheid kracht die een spier op een extern voorwerp kan uitoefenen, is de kauwspier – de spier die de onderkaak laat bewegen – het sterkst. Toch is dit niet pure spierkracht. Bij het bewegen van de kaak speelt namelijk ook het hefboomeffect een belangrijke rol, waardoor extra kracht geleverd kan worden.

Tong

Ook de tong wordt vaak genoemd als sterkste spier in ons lichaam, maar dit is in feite onjuist. De tong is namelijk niet één spier, maar een verzameling van spieren.

Hoe werken spieren?

Spierweefsel heeft slechts één functie: zich samentrekken en ontspannen. Door deze samentrekkingen wordt bewegen mogelijk. Als een spier zich samentrekt, wordt deze korter en oefent daardoor een trekkracht uit. Als de biceps – de spier in je bovenarm, je ‘spierballen’ – zich samentrekt ontstaat er een trekkracht op je onderarm, die daardoor omhoog komt. Als de biceps zich weer ontspant, vermindert de trekkracht en gaat je onderarm weer naar beneden.

Veel spieren in ons lichaam werken met zijn tweeën. Als je biceps zich samentrekt, ontspant tegelijkertijd je triceps, de spier aan de achterkant van je bovenarm. En omgekeerd, zodra de biceps weer ontspant dan trekt je triceps zich samen. Samen zorgen deze spieren ervoor dat je je onderarm op en neer kunt bewegen.

Bibberen

Wist je dat spieren ook warmte kunnen produceren? Warmte ontstaat namelijk doordat spieren zich samentrekken. Dit is de reden dat je gaat bibberen als je het koud hebt. Je spieren proberen op deze manier extra warmte te produceren.

Stijve spieren en spierpijn

Als je spieren zwaar of onjuist belast worden, kunnen ze stijf en stram worden. Het is een soort waarschuwing van je lichaam dat je je houding moet veranderen en de spieren op een andere manier moet belasten. Doe je dat niet, dan kunnen er blessures ontstaan.

Spierpijn gaat een stapje verder. Dit is het gevolg van overbelasting van je spieren. Hierdoor ontstaat er een ophoping van afvalstoffen, waaronder melkzuur. Hierdoor krijg je pijn en kramp in je spieren. Spierpijn verdwijnt doorgaans binnen een paar dagen. Je kunt het herstel bevorderen door de overbelasting te stoppen en rek- en strekoefeningen te doen, zodat je spieren weer ontspannen. Ook een massage kan goed helpen tegen spierpijn. Dit bevordert de bloedsomloop waardoor de afvalstoffen sneller worden afgevoerd.

Hoe kun je spierpijn voorkomen?

In veel gevallen is spierpijn te voorkomen. We geven je graag de volgende tips:

  1. Als je gaat sporten, begin dan altijd met een goede warming-up om de spieren warm te maken.
  2. Doe na het sporten een cooling down, zodat afvalstoffen uit je spieren verdwijnen.
  3. Beweeg regelmatig, bouw de intensiteit op en voorkom overbelasting door een onjuiste houding of te zware belasting.
  4. Neem regelmatig een warm bad of een massage om de doorbloeding in de spieren te bevorderen.

Bronnen: Learningsupport.nl, Menselijk-lichaam.com, Sport.nl/